Skáld, smá, ör og allt þar á milli

Kanadíski rithöfundurinn Margaret Atwood er í miklu uppáhaldi hjá mér. Aðdáunin er þó raunar ekki af taumlausa toganum því það er alltaf eitthvað í skrifum hennar sem skapar meiri fjarlægð en svo að ég geti alfarið gefið mig persónum eða texta á vald; einhver kaldur tónn sem lendir ekki alltaf réttu megin við línuna að mínu mati. En samt er Margaret Atwood svo firnagóður höfundur, svo beinskeytt þrátt fyrir stílsnilldina, svo flink að raða saman orðunum og afhjúpa smám saman einhvern kjarna sem er ýmist óþægilegur, sár, óvæntur eða furðulegur. Hún er beittur femínisti og skrifar þrívíðar persónur, bæði konur og karla. Annað sem gerir Atwood frábæra er það hversu fjölbreyttar bækur hennar og sögur eru, eins og allir vita sem hafa lesið meira en eina bók eftir hana. Hún hefur skrifað skáldsögur, ljóð, nóvellur og smásögur, handrit, söngtexta og pistla; stundum er hún á sviði vísindaskáldsögunnar, stundum raunsæis, stundum fantasíu, stundum eru skrif hennar meira í ætt við hugleiðingar eða einhvers konar flæði. Oft fléttast þetta einhvern veginn saman, t.d. er fantasíusaga inni í sögunni í The Blind Assasin (sem ein sögupersónan skrifar).

Falleg kápa

Ég hef aldrei lesið bók eftir Margaret Atwood sem mér hefur fundist slæm eða leiðinleg, en þær höfða mismikið til mín. Ég er minna fyrir vísindaskáldskapinn - sennilega leikur persónulegur smekkur þar stórt hlutverk, fremur en bækurnar sjálfar - en af skáldsögunum held ég gríðarlega mikið upp á The Blind Assassin og The Robber Bride. Sú fyrrnefnda er saga systranna Iris og Lauru Chase og gerist aðallega á fyrri hluta 20. aldar í Ontario; marglaga frásögn sem dregur smám saman fram í dagsljósið sannleikann um líf systranna tveggja. Frásagnarstíllinn er afskaplega sterkur og nákvæmur, þrátt fyrir að bókin sé hnausþykk; mig grunar að Atwood sé afar skipulagður höfundur enda nefndi hún það á masterclass sem hún hélt í ritlistarnáminu mínu í Glasgow að hún notaðist við tímaása og alls kyns skemu til að skipuleggja skáldsögurnar sínar. Skáldsögurnar hennar eru iðulega langar en samt einhvern veginn engu ofaukið. The Blind Assassin kallast meðal annars á við gotnesku skáldsöguna enda komst ég að því á hinu alvitra alneti að sambýlismaður Atwood, rithöfundurinn Graeme Gibson, bjó til merkimiðann Southern Ontario Gothic yfir skrif í þessum dúr og telur m.a. Alice Munro tilheyra þessari undirgrein kanadískra bókmennta, en um þá góðu skáldkonu hefur verið skrifað hér hjá Druslubókadömum. Svona merkimiðar eru oft dálítið handahófskenndir, en mér fannst þó athyglisvert að sjá staðfestingu þess að ég væri ekki bara að ímynda mér einhverja gotneska tengingu.

Mér finnast þó smásögur Atwood ekki síður skemmtilegar en skáldsögurnar.

Kanadísk listamannalaun, hljóðaþýðingar og bókafuglar: Viðtal við angelu rawlings

angela rawlings að störfum með upptökutækið.
Tekið af síðu PennSound.

Kanadíska skáldið angela rawlings er íslenskum ljóðaunnendum að góðu kunn. Hún kom fyrst til Íslands til að taka þátt í alþjóðlegri ljóðahátíð Nýhils árið 2007 en hefur komið oft til landsins síðan og settist loks að í Reykjavík á síðasta ári. Auk upplestra hefur hún haldið ljóðavinnusmiðjur í höfuðborginni og hún var listrænn stjórnandi Ljóðahátíðarinnar sem haldin var í Nýlistasafninu fyrr í vetur. Eins og sönnu nútímaskáldi sæmir er angelu víða að finna á netinu; forvitnum lesendum er bent á bloggsíðu hennar, Twitter-síðu og ekki síst síðu hennar á PennSound. Þar má finna ýmsa ljóðagjörninga og upplestra, meðal annars úr bók hennar Wide Slumber for Lepidopterists – en bókaperrar eru hér með upplýstir um að hún er með fallegri ljóðabókum sem undirrituð hefur séð (það er hægt að fletta henni aðeins á Amazon). Ég skrifaði angelu og spurði hana nokkurra spurninga um ljóðatengd málefni og listamannalaun í Kanada.

You were the artistic director of Ljóðahátíðin last fall and I seem to remember that the people that organized Ljóðahátíðin had plans for other poetry events this year. Is this still ongoing? Could you tell me about the project?

Definitely! Marta Guðrún Jóhannesdóttir, Þór Steinarsson, Kristín Eiríksdóttir, Ásgeir Ingólfsson, and I are putting our collective efforts into this year’s Ljóðahátíðin, which we are tentatively scheduling for mid- to late October. We also have plans to hold text-oriented events beyond the festival itself, stretching over the year with a few performances and workshops. The idea is to create an extended space for literary performance, experimentation, and dialogue while supporting opportunities to connect with foreign writers when they arise.

Ljóðahátíðin og viðburðir henni tengdir verða auglýstir á Facebook og víðar á alnetinu og ég hef lofað að setja einnig inn auglýsingar hér á Druslubókasíðunni – svo fylgist vel með.